Çermik Kaplıcaları (Çermik)

İtalya kaplıcalarından sonra nitelik bakımından dünyada ikinci olan “ Çermik
Kaplıcası” iltihaplı romatizmalar, çocuk felçleri, nevrit, polinevrit, kadın
hastalıkları sendromlarında; koklama ve serpintileme tadavisi, üst teneffüs
yolları hastalıkları ve deri hastalıklarını şiddetle tedavi etmektedir. Yapılan
incelemelere göre kaplıcanın suyu 48 derece sıcaklığında olup kükürtlü ve
radyoaktiftir. Asıl özelliği ise bileşiminde bromür iyonu ve iyodür
bulunmasıdır.

Kaplıcanın Mevcut Durumu:

Kaplıcalar Belediye tarafından işletilmektedir. “Büyük Paşa” ve “Küçük Paşa”
denilen tarihi hamamların yanında iki adet localı ve bir adet “Özel Aile
Kabinleri” olmak üzere beş ayrı binada hizmet verilmektedir. Çevresinde birçok
turistik amaçlı otel ve pansiyon bulunmaktadır. Yaklaşık 800 yatak kapasitesi
ile yılda 250.00-300.00 ziyaretçiyi ağırlamaktadır.

Büyük Paşa Hamamı’nda; 1, Küçük Paşa Hamamı’nda 1, erkeklere ait localarda 1,
kadınlara ait localarda 1 olmak üzere toplam 4 adet havuzu bulunmaktadır.
Havuzlar müşterek kullanılmaktadır. Ziyaretçilere gerekli olan hizmetler
sunulmaktadır.

Çermik Kaplıcasının Özellikleri:

Kaplıca suyunun grubu sodyumlu, bikarbonatlı klorlu sülfatlı, iyotlu, bromürlü,
iyodürlü ve kükürtlüdür. 48 0C olup radyoaktivitesi 10 Eman Ph değeri 7.6’dır.
Banyolara çok elverişlidir. Ancak içmelere elverişli değildir.

Çermik Kaplıca Suyundan Şifa Bulan Hastalıklar:

Çermik Kaplıcaları iltihaplı romatizmalar nevrit, polinevrit, çocuk felci kadın
hastalıklarının kronik sendromları koklama ve serpintilerine ile de üst teneffüs
yolları hastalıklarında çok iyi sonuçlar alındığı tıbbi araştırmalar neticesinde
kanıtlanmıştır.

Kaplıcadan Yararlanma:

Çermik Kaplıcası dört mevsim hizmete açıktır. Ancak tedavi amaçlı kullanımı
genellikle Haziran, Eylül ayları arasında yoğunluk kazanmaktadır. Tavsiye edilen
kullanım süresi 21 kür’dür. Kaplıca bölgesinde bulunan Dicle Üniversitesi
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı birimine sevkli gelen hastalara
gerekli tıbbi müdahale de yapılmaktadır. Kalp yetmezliği olan hastaların doktor
tavsiyesi olmadan kaplıcaya girmesi risklidir.

Genel Durum

Diyarbakır, Çermik ilçesinde bulunan Çermik Kaplıcası, ilçe merkezine 3 km.
uzaklıkta, Diyarbakır-Çermik yolu üzerindedir.  Çermik ilçesi ise
Diyarbakır’a 90 km mesafededir. Dört yanı yüksekliklerle çevrili olan ilçe
toprakları Güney Torosların güney eteklerinden başlar ve güneye doğru alçalır.
Heykel Dağı eteklerine kurulu ilçede karasal iklim hüküm sürer. Denizden
yüksekliği 710 m, yüzölçümü 1032 km2’dir.

Halkın geçimini çiftçilik, hayvancılık, bağcılık , ve küçük el sanatları ile
sağladığı ilçenin diğer bir ekonomik faaliyeti de Kaplıcalara bağlı olarak
gelişen otel, pansiyon ve lokanta işletmeciliğidir. Çermik’teki birçok tarihi
yapılar ziyaretçilerin ilgisini çekmektedir. Bunlardan Haburman Köprüsü, Çermik
Kalesi, Ulucami, Çeteci Abdullah Paşa Medresesi, Eski Saray ve Hamamı
sayılabilir.

Konaklama

İlçenin 3 km uzaklığında bulunan kaplıcalar mevkiinde birçok otel ve pansiyon
bulunmaktadır. Burada her bütçeye uygun barınma olanağı mümkündür. 

 Çermik Kaplıcaları Efsanesi :

Güney Doğu Anadolu’da hüküm süren Acem Kralı’nın Melike Belkıs adında güzel bir
kızı varmış. Bu kız bir gün hastalanmış ve vücudunda birtakım yaralar çıkmıştır.
Zamanın hekimleri, Melike Belkıs’ı tedavi etmek için çok çaba sarf etmişler,
gerekli ilaçları kullanmışlar, fakat bir türlü hastalığına çare bulamamışlardır.
Hastalık ilerlemiş Melike Belkıs’ın vücudunu kurtlar sarmış ve vücudundan pis
kokular gelmeye başlamıştır. Bundan ötürü de Melike Belkıs saraya girememiştir.
Bu durumdan son derece rahatsız olan kral kızını saraydan çıkarmış, yanına
muhafızlar vererek ormana bırakmıştır. Melike Belkıs ormanda gezerken bugünkü
kaplıcanın bulunduğu yere gelmiş ve buradaki sıcak suya rastlamıştır.
Yorgunluğunu gidermek için ayaklarını sıcak suyun içine sokmuş, bir süre sonra
suya değen yerleri iyileşmeye başlamıştır. Melike Belkıs bunun üzerine sıcak
suda yıkanmış ve tekrar eski sağlığına kavuşmuştur. Melike Belkıs’ın
muhafızları, bu haberi hemen saraya iletmişler, bu haber üzerine kral bugünkü
“Büyük Paşa” denilen kaplıcanın üzerine bir hamam yaptırmıştır.

Bu efsaneye göre kaplıcanın Arapların Çermik’i fethinden önce yapıldığı
sanılmaktadır. Çermik sıcak su kaynağının ise, çok daha eskiden beri var olduğu
ve bir ara kuruduğu, Yukarı Dicle ve Fırat Bölgesinin en iyi yerli kaynağı
olduğu Amildi Mar-Yeşuva’nın “Vakayinamesi”’nden öğrenilmektedir.

Çermik Kaplıcaları iki bölümden meydana gelmiştir. Bugün Hamambaşı denilen yer
arşiv kaynaklarında Kudret Hamamı olarak isimlendirilmektedir. Bu bölüm,
Ortaçağ’dan beri kullanılmaktadır. Çermik ilçe merkezindeki Saray Hamamı denilen
yer ise XVI.yüzyılda burada yaşayan Beyler tarafından yaptırılmıştır.

Çermik kaplıcalarından, iltihaplı romatizmalar, çocuk felçleri, nevrit,
polinevrit, kadın hastalıklarında, üst teneffüs yolları hastalıkları ve deri
hastalıklarının tedavisinde faydalanılmaktadır. Burada yapılan incelemelere göre
kaplıcanın suyu 48 C sıcaklıkta olup, kükürt ve radyoaktif içermektedir. Bunun
yanı sıra bileşiminde bromür iyonu ve iyodür bulunmaktadır.

Çermik’te kaplıcalarla her yıl Haziran ayında Melike Belkıs Şenlikleri adı ile
festival düzenlenmektedir.